
======================================================================
Lesefni LibreOffice 4.0
======================================================================


Til að sjá allra nýjustu uppfærslur við þetta skjal, er hægt að skoða http://www.libreoffice.org/welcome/readme.html

Þetta skjal inniheldur mikilvægar upplýsingar um LibreOffice hugbúnaðinn. Endilega lestu þær gaumgæfilega áður en þú byrjar að vinna með hann.

LibreOffice samfélagið er ábyrgt fyrir þróun þessa hugbúnaðar, við bjóðum þér að taka þátt í þessu með okkur - ef þú hefur áhuga. Sértu alveg nýr notandi geturðu heimsótt LibreOffice vefinn, þar geturðu fundið mikið af upplýsingum um LibreOffice verkefnið og samfélagið í kringum það. Farðu á http://www.libreoffice.org/.

Er LibreOffice í alvörunni ókeypis fyrir alla?
----------------------------------------------------------------------

LibreOffice er frjáls hverjum sem er til notkunar, án endurgjalds. Þú mátt taka þetta eintak af LibreOffice og setja upp á eins mörgum tölvum og þú vilt, nota í hvaða tilgangi sem þér dettur í hug (þar með talin viðskipti, ríkisrekstur, almenningsafnot og notkun í skólum). Til að skoða ítarlegri atriði í þessu sambandi má lesa texta notendaleyfisins sem fylgdi LibreOffice pakkanum.

Hversvegna er LibreOffice ókeypis fyrir alla?
----------------------------------------------------------------------

Þú getur í dag notað þetta eintak af LibreOffice án nokkurs endurgjalds vegna þess að einstaklingar og fyrirtæki hafa hannað, þróað, prófað, þýtt, skrifað um, stutt við, kynnt og hjálpað til við á marga vegu við að gera LibreOffice að því sem það er í dag - fremsta opna skrifstofuhugbúnaðnum.

Ef þú kannt að meta þessa vinnu og vilt tryggja að LibreOffice haldi áfram að vera fáanlegt í framtíðinni, endilega íhugaðu að taka þátt og gefa af þér til verkefnisins - skoðaðu til dæmis http://www.documentfoundation.org/contribution/ fyrir nánari upplýsingar. Allir geta gefið eitthvað í púkkið.

----------------------------------------------------------------------
Athugasemdir um uppsetningu
----------------------------------------------------------------------

LibreOffice þarfnast nýlegrar útgáfu af Java keyrsluumhverfinu (JRE) til að ná öllum eiginleikum kerfisins. JRE er ekki hluti af LibreOffice uppsetningarpakkanum, heldur þarf að setja það upp sérstaklega.

Kerfiskröfur
----------------------------------------------------------------------

Að öllu jöfnu er mælt með því að þú setjir LibreOffice upp með þeim uppsetningaraðferðum sem Linux dreifingin þín mælir með (svo sem Ubuntu/Synaptics hugbúnaðarstjóranum eða 'Ubuntu forrit', svo dæmi sé tekið um Ubuntu Linux). Það er af þeirri einföldu ástæðu að þannig er hægt að setja upp útgáfur af hugbúnaði sem hefur verið prófaður og aðlagaður kerfinu þínu. Hugsanlega er LibreOffice nú þegar sett upp á tölvunni þinni, frá því að Linux stýrikerfið þitt var upphaflega sett upp á hana.

Þetta "sjálfstæða" LibreOffice uppsetningaforrit er gert fyrir notendur sem vilja sjá prufuútgáfur, eða hafa sérþarfir eða önnur óvenjuleg tilfelli.

* Linux kjarni útgáfa 2.6.18 eða hærri;
* glibc2 útgáfa 2.5 eða hærri;
* gtk útgáfa 2.10.4 eða hærri;
* Pentium samhæfð PC (mælt með a.m.k. Pentium III eða Athlon);
* 256 MB RAM vinnsluminni (mælt með a.m.k. 512 MB RAM);
* Allt að 1.55 GB laust pláss á hörðum diski;
* X-þjónn með 1024x768 upplausn mælt með hærri upplausn), með a.m.k. 256 lita sviði;
* Gnome 2.16 eða hærra, með gail 1.8.6 og at-spi 1.7 pökkunum (krafa vegna stuðnings við [AT] aðgangstækni), eða annað samhæft myndrænt skjáborðsumhverfi (svo sem KDE, meðal annars).

Til er mikið úrval Linux dreifinga, jafnvel með mörgum mismunandi útfærslum á uppsetningu (KDE eða Gnome, o.s.frv.) frá sama Linux dreifingaraðilanum. Sumar dreifingar koma með þeirra eigin “innbyggðu”útgáfu LibreOffice sem gætu haft einhverja aðra eiginleika en þessi "upprunalega" útgáfa af LibreOffice frá þróunarsamfélaginu. Í mörgum tilfellum er hægt að setja samfélagsútgáfu LibreOffice upp við hlið innbyggðrar útgáfu. Hins vegar gætirðu viljað fjarlægja “innbyggðu”útgáfuna áður en þú setur upp þessa útgáfu. Til að fjarlægja útgáfuna sem fyrir er ættirðu að fara eftir þeim leiðbeiningum sem tilheyra Linux dreifingunni þinni.

Það er yfirleitt mælt með því að þú takir öryggisafrit af kerfinu þínu og öllum gögnum áður en þú setur upp eða fjarlægir hugbúnað.

Gakktu úr skugga um að þú hafir nægilegt laust pláss í bráðabirgðamöppu kerfisins og að les-, skrif- og keyrsluréttindi hafi verið veitt. Lokaðu öllum öðrum forritum áður en uppsetningaferlið er ræst.

Uppsetning LibreOffice á Linux dreifingar sem byggjast á Debian/Ubuntu
----------------------------------------------------------------------

Ef þú ert með eldri útgáfu LibreOffice uppsetta, þá verður þú að henda henni út áður en lengra er haldið. Til að sjá leiðbeiningar um hvernig setja eigi upp tungumálapakka (eftir að hafa sett upp ensku (US English) útgáfuna af LibreOffice), lestu þá greinina hér fyrir neðan sem heitir Uppsetning tungumálapakka.

Þegar þú afpakkar safnskránni sem þú náðir í, ættirðu að sjá að innihaldinu hefur verið afþjappað í undirmöppu. Opnaðu skráastjóraglugga og farðu inn í þessa möppu, heiti hennar ætti að byrja á "LibO_" að viðbættum upplýsingum um útgáfu og stýrikerfi.

Mappan inniheldur undirmöppu sem kallast "DEBS". Farðu inn í "DEBS" möppuna.

Hægrismelltu innan í möppunni og veldu "Opna í skjáhermi". Skjáhermir getur einnig veriðkallaður "Útstöð" eða "Skel". Í glugganum sem opnast er svokölluð skipanalína, á hana skrifarðu eftirfarandi skipun (þú verður spurð/ur um rótarlykilorðið áður en skipunin er framkvæmd):

sudo dpkg -i *.deb

"dpkg" skipunin hér að ofan sér um fyrsta hluta uppsetningarinnar. Til að ljúka ferlinu, þarftu einnig að setja upp pakkana sem aðlaga hugbúnaðinn inn í skjáborðsumhverfið þitt (desktop integration). Til að framkvæma þetta, skiptu þá inn í möppuna "desktop-integration" sem er inni í "DEBS" möppunni, og gefur þessvegna eftirfarandi skipun:

cd desktop-integration

Keyrðu núna dpkg-skipunina aftur:

sudo dpkg -i *.deb

Uppsetningarferlinu er núna lokið og þú ættir að sjá táknmyndir fyrir öll LibreOffice forritin undir valmyndinni Forrit/Skrifstofa (Applications/Office).

Uppsetning LibreOffice á Fedora, Suse, Mandriva og öðrum Linux dreifingum sem nota RPM pakka
----------------------------------------------------------------------

Ef þú ert með eldri útgáfu LibreOffice uppsetta, þá verður þú að henda henni út áður en lengra er haldið. Til að sjá leiðbeiningar um hvernig setja eigi upp tungumálapakka (eftir að hafa sett upp ensku (US English) útgáfuna af LibreOffice), lestu þá greinina hér fyrir neðan sem heitir Uppsetning tungumálapakka.

Þegar þú afþjappar safnskránni sem þú náðir í, muntu sjá að innihaldinu hefur verið afþjappað í undirmöppu. Opnaðu skráastjóraglugga og skiptu inn í þessa möppu, heiti hennar byrjar á "LibO_" að viðbættum upplýsingum um útgáfu og stýrikerfi.

Þessi mappa inniheldur undirmöppu sem kallast "RPMS". Skiptu um staðsetningu og farðu inn í þessa "RPMS" möppu.

Hægrismelltu innan í möppunni og veldu "Opna í skjáhermi". Skjáhermir getur einnig veriðkallaður "Útstöð" eða "Skel". Í glugganum sem opnast er svokölluð skipanalína, á hana skrifarðu eftirfarandi skipun (þú verður spurð/ur um rótarlykilorðið áður en skipunin er framkvæmd):

Á kerfum sem byggjast á Fedora: su -c 'yum install *.rpm'

Á kerfum sem byggjast á Mandriva: sudo urpmi *.rpm

Á kerfum sem byggjast á RPM pakkakerfinu (Suse, o.s.frv.): rpm -Uvh *.rpm

Skipunin hér að ofan sér um fyrsta hluta uppsetningarinnar. Til að ljúka ferlinu, þarftu einnig að setja upp pakkana sem aðlaga hugbúnaðinn inn í skjáborðsumhverfið þitt (desktop integration). Til að framkvæma þetta, skiptu þá inn í möppuna "desktop-integration" sem er inni í "RPMS" möppunni, og gefur þessvegna eftirfarandi skipun:

cd desktop-integration

Keyrðu núna dpkg-skipunina aftur:

Á kerfum sem byggjast á Fedora: su -c 'yum install *freedesktop*.rpm'

Á kerfum sem byggjast á Mandriva: sudo urpmi *mandriva*.rpm

Á kerfum byggðum á SUSE: rpm -Uvh *suse*.rpm

Á öðrum kerfum sem nota RPM: rpm -Uvh *freedesktop*.rpm

Uppsetningarferlinu er núna lokið og þú ættir að sjá táknmyndir fyrir öll LibreOffice forritin undir valmyndinni Forrit/Skrifstofa (Applications/Office).

Athugasemdir varðandi samhæfingu við skjáborðsumhverfi (Desktop Integration) í Linux-dreifingum sem ekki koma fram í upplýsingunum hér að ofan
----------------------------------------------------------------------

Það ætti að vera tiltölulega einfalt að setja LibreOffice upp á aðrar Linux dreifingar en þær sem lýst er í þessum leiðbeiningum. Helsti munurinn ætti að vera að hve miklu leyti samþætting í viðkomandi skjáborðsumhverfi gengur fyrir sig.

Mappan desktop-integration inniheldur einnig pakka sem kallast libreoffice3.3-freedesktop-menus-3.3.1.noarch.rpm (eða álíka). Þetta er uppsetningarpakki fyrir allar þær Linux dreifingar sem styðja Freedesktop.org skilgreiningar/staðla (http://en.wikipedia.org/wiki/Freedesktop.org), og er þessi pakki notaður til uppsetningar á Linux dreifingum sem ekki er minnst á í leiðbeiningunum hér að ofan.

Uppsetning tungumálapakka
----------------------------------------------------------------------

Náðu í tungumálapakkann sem tilheyrir tungumálinu og stýrikerfinu þínu. Þessir pakkar eru tiltækir á sama niðurhalssvæði og aðaluppsetningarskrain. Með Nautilus skráastjóranum geturðu afþjappað safnskrárpakkanum (sem þú náðir í) í einhverja möppu (til dæmis á skjáborðið). Gakktu úr skugga um að þú sért búin/n að loka öllum forritum sem tengjast LibreOffice (þar með talið flýtiræsingunni, QuickStarter).

Skiptu um staðsetningu yfir í möppuna þar sem þú afþjappaðir tungumálapakkanum.

Skiptu núna yfir í möppuna sem búin var til við afþjöppunina. Til dæmis, fyrir íslenskan tungumálapakka fyrir 32-bita stýrikerfi sem byggt er á Debian/Ubuntu, væri heiti möppunnar LibO_, plús upplýsingar um útgáfu, plús Linux_x86_langpack-deb_is.

Skiptu síðan yfir í möppuna sem inniheldur sjálfa uppsetningarpakkana. Á kerfum sem byggð eru á Debian/Ubuntu kallast sú mappa "DEBS". Á kerfum sem byggjast á Fedora, Suse eða Mandriva heitir þessi mappa "RPMS".

Í Nautilus skráastjóranum getur þú hægrismellt innan í möppunni og valið "Opna í skjáhermi". Skjáhermir getur einnig veriðkallaður "Útstöð" eða "Skel". Í glugganum sem opnast er svokölluð skipanalína, á hana skrifarðu eftirfarandi skipun (þú verður spurð/ur um rótarlykilorðið áður en skipunin er framkvæmd):

Á kerfum sem byggjast á Debian/Ubuntu: sudo dpkg -i *.deb

Á kerfum sem byggjast á Fedora: su -c 'yum install *.rpm'

Á kerfum sem byggjast á Mandriva: sudo urpmi *.rpm

Á kerfum sem byggjast á RPM pakkakerfinu (Suse, etc.): rpm -Uvh *.rpm

Ræstu núna eitthvert af LibreOffice forritunum -til dæmis Writer. Farðu í valmyndina "Verkfæri" og veldu "Valkostir". Í stillingaglugganum sem þá opnast, veldu "Tungumálastillingar" og smelltu síðan á "Tungumál". Veldu úr tungumálið sem þú varst að setja upp úr fellilistanum "Notendaviðmót". Ef þér sýnist svo geturðu gert hið sama fyrir stillingarnar "Staðfærsla", "Sjálfgefinn gjaldmiðill" og "Sjálfgefið tungumál fyrir skjöl".

Eftir að hafa stillt þetta, smelltu á "Í lagi". Stillingaglugginn mun lokast og þú færð að sjá skilaboð um að breytingarnar þínar verði ekki virkar eftir að þú hefur lokað öllum LibreOffice forritum og ræst síðpan aftur (muna að loka líka flýtiræsingunni QuickStarter ef hún er í gangi).

Næst þegar þú ræsir LibreOffice mun viðmót þess vera á tungumálinu sem þú varst að setja upp.

----------------------------------------------------------------------
Vandamál við ræsingu forrits
----------------------------------------------------------------------

Erfiðleikar við ræsingu LibreOffice (t.d. forritin hanga) auk vandamála varðandi skjáhegðun, er oftast hægt að rekja til skjákortsrekilsins. Ef slík vandamál koma upp, reyndu að uppfæra skjákortsrekilinn eða jafnvel nota þann sem kom með tölvunni. Erfiðleikar við birtingu 3D hluta er oft hægt að leysa með því að afvirkja möguleikann "Nota OpenGL" undir 'Verkfæri - Valkostir - LibreOffice - Skoðun - 3D sýn'.

----------------------------------------------------------------------
Flýtilyklar
----------------------------------------------------------------------

Einungis flýtilyklar (lyklasamsetningar) sem ekki eru í notkun af stýrikerfinu geta verið notaðir í LibreOffice. Ef lyklasamsetning í LibreOffice virkar ekki eins og lýst er í LibreOffice hjálpinni, athugaðu hvort sá flýtilykill sé þegar í notkun af stýrikerfinu. Til að laga slíka árekstra er venjulega hægt að breyta þeim lyklum sem stýrikerfið notar. Hitt er líka mögulegt, þú getur breytt næstum öllum lyklasamsetningum í LibreOffice. Til að skoða nańari upplýsingar um þetta er best að lesa LibreOffice hjálpina eða hjálparskjöl stýrikerfisins.

----------------------------------------------------------------------
Skráalæsing
----------------------------------------------------------------------

Í sjálfgefnum stillingum LibreOffice er skráalæsing virk. Á neti sem notar Network File System protocol (NFS), verður læsingarpúki (daemon) fyrir NFS biðlara að vera virkur. Til að afvirkja skráalæsingu, verðurðu að breyta soffice skriftunni og breyta línunni "export SAL_ENABLE_FILE_LOCKING" yfir í"# export SAL_ENABLE_FILE_LOCKING". Ef þú afvirkjar skráalæsingu, verður skrifaðgangur ekki takmarkaður á fyrsta notandann sem opnar skjalið.

Aðvörun: Virk skráalæsing getur valdi vandræðum á Solaris 2.5.1 og 2.7 ef hún er notuð með Linux NFS 2.0. Ef kerfisumhverfið þitt er með þessum þáttum, mælum við með því að þú forðist að nota skráalæsinguna. Annars mun LibreOffice hanga þegar þú reynir að opna skrá af NFS-tengdri möppu á Linux tölvu.

----------------------------------------------------------------------
Myndbirtingarafköst
----------------------------------------------------------------------

Sjálfgefið er að, LibreOffice taki fallega áferð fram yfir hraða. Ef þér finnst skjábirtingin vera allt of hægfara, gætiðu farið í 'Verkfæri - Valkostir - LibreOffice - Skoðun - Nota afstöllun á letur' og gert það óvirkt.

----------------------------------------------------------------------
Mikilvægar athugasemdir varðandi aðgangsmál
----------------------------------------------------------------------

Fyrir upplýsingar um aðgengismál í LibreOffice, skoðaðu http://www.libreoffice.org/accessibility/

----------------------------------------------------------------------
Stuðningur notenda
----------------------------------------------------------------------

Aðal stuðningssíðan http://www.libreoffice.org/support/ býður upp á margvíslega hjálp varðandi LibreOffice. Hugsanlegt er að spurningunni þinni hafi þegar verið svarað - skoðaðu það á samfélagssvæðinu (Community Forum): http://www.documentfoundation.org/nabble/ eða skoðaðu póstlistayfirlitin fyrir 'users@libreoffice.org' póstlistann hérna: http://www.libreoffice.org/lists/users/. . Einnig gætiðu sent in spurningar á users@libreoffice.org. Ef þú hefur áhuga geturðu gerst áskrifandi að póstlistanum (færð svör í tölvupósti) sendu þá auðan póst á: users+subscribe@libreoffice.org.

Skoðaðu líka algengar spurningar (FAQ) á http://www.libreoffice.org/faq/.

----------------------------------------------------------------------
Tilkynna villur og vandamál
----------------------------------------------------------------------

Kerfið sem við notum fyrir villuskýrslur, eftirfylgni og lausn á göllum er þessa stundina BugZilla, sem þakksamlega er hýst hjá https://bugs.freedesktop.org/. Við hvetjum alla notendur til að finnast þeir velkomnir við að tilkynna um hverskyns villur og galla sem fundist gætu við notkun. Virkt flæði tilkynninga um það sem betur mætti fara er eitt mikilvægasta framlagið sem notendur geta gefið af sér til áframhaldandi þróunar og bætingar á LibreOffice hugbúnaðinum.

----------------------------------------------------------------------
Taka þátt
----------------------------------------------------------------------

LibreOffice samfélagið myndi hafa mikinn hag af virkri þátttöku þinni í þróun þessa mikilvæga opna hugbúnaðarverkefnis.

Sem notandi ertu nú þegar orðin/n mikilvægur hluti í þróunarferli hugbúnaðarins, við viljum hvetja þig til að taka enn virkari þátt í samfélaginu. Endilega skráðu þig og skoðaðu vefsíðuna þar sem fram kemur hvernig þú getur komið að enn meira gagni: http://www.libreoffice.org/contribution/

Leiðir til að byrja
----------------------------------------------------------------------

Besta leiðin til að taka þátt er að gerast áskrifandi að einum eða fleiri póstlistum, fylgjast með því sem fram fer um stund auk þess að fletta í eldri pósti til að kynnast því sem áður hefur farið fram á listunum síðan grunnkóðiLibreOffice var gefinn frjáls í október árið 2000. Þegar þér finnst tími til kominn, er gott að senda fyrst dálítinn kynningarpóst um sjálfa/n.þig og hoppa síðan í djúpu laugina Ef þú ert þegar búin/n að kynna þér út á hvað opinn og frjáls hugbúnaður gengur (Open Source Projects), skoðaðu þá verkefnalistann (To-Dos) og athugaðu hvort þar er eitthvað sem þú gætir hjálpað til við að framkvæma: http://www.libreoffice.org/develop/.

Gerast áskrifandi
----------------------------------------------------------------------

Hér eru nokkrir af póstlistum verkefnisins sem þú getur gerst áskrifandi að á http://www.libreoffice.org/contribution/

* Fréttir: announce@documentfoundation.org *mælt með þessu fyrir alla notendur* (lítil umferð)
* Aðalpóstlisti fyrir notendur: users@global.libreoffice.org *góð leið til að hlera umræður* (mikil umferð)
* Markaðssetning: marketing@global.libreoffice.org *kynningarmál og margt fleira* (umferð að aukast)
* Almennur listi fyrir hugbúnaðarþróun: libreoffice@lists.freedesktop.org (mikil umferð)

Taka þátt í einu eða fleiri verkefnum
----------------------------------------------------------------------

Þú getur gert heilmargt fyrir þetta mikilvæga opna hugbúnaðarverkefni jafnvel þó þú sért ekki með neina reynslu af forritun eða hugbúnaðarhönnun. Já, þú getur verið með!

Við vonumst til að þú njótir þess að vinna með nýja LibreOffice 4.0 og munir ganga til liðs við okkur á netinu.

LibreOffice samfélagið

----------------------------------------------------------------------
Notaður / breyttur grunnkóði
----------------------------------------------------------------------

Portions Copyright 1998, 1999 James Clark. Portions Copyright 1996, 1998 Netscape Communications Corporation.